شبهه روایت بشارت دواحمد
توسط: دارالهدایه| اتباع احمد بصری خبری را نقل میکنند که در آن به تولد دو احمد بشارت داده شده است؛ یکی از آنان متولد مکه و پیامبر بوده و دیگری متولد قریه ای از عراق است و امام میباشد؛ لذا از این طریق سعی در تطبیق مولود قریه عراق با احمد اسماعیل را دارند.
ادعای بشارت به دو احمد
علی ابو رغیف در بحث «روایاتی که به احمد الحسن اشاره میکند» مینویسد: و وارد شده که نام او در کتب نازل شده بر انبیای گذشته بیان شده است: در مکه مردی معصوم متولد میشود که نامش احمد و کنیه اش ابوالقاسم است و همچنین در قریه در عراق. یکی از آنها پیامبر و دیگری امام است. الطريق إلی الدعوة اليمانية، ص۲۷.
نقل شرح اصول کافی
مطلبی که این فرد بیان کرده، از شرح اصول کافی مرحوم ملا صالح مازندرانی، به شرح ذیل است: «و قال بعض الافاضل فی توجیه علم الرجل بذلك و توجیه قوله «فَوُلِدَ إِذاً بِفِلَسْطِینَ» بعد قولهم «لا» مذكور في الكتب المنزلة عل الأنبیاء المتقدمین علیهم السلام یولد في مكة رجل معصوم اسمه أحمد و كنیته أبو القاسم و كذلك في قریة من العراق أحدهما نبي و الاخر إمام» و بعضی از افاضل علماء در توجیه علم آن مرد یهودی به آن خبر و توجیه سخن وی به این که «پس از فلسطین متولد شده است»، خبری را از کتب انبیاء گذشته نقل کرده اند به این مضمون که در مکه مردی متولد میشود که نامش احمد و کنیه اش ابوالقاسم است، همچنین در روستایی در عراق. یکی از آنان پیامبر است و دیگری امام است. شرح الكافي (للمولى صالح المازندراني)، ج۱۲، ص۴۲۰. از شرح مرحوم علامه مجلسی در «مرآة العقول» آشکار میشود که آن فاضل، «مرحوم استر آبادی» بود. با رجوع به روایتی که آن مرحوم به شرح آن میپردازند، تحریف و خیانت مدعیان آشکارمی گردد.
روایت دو احمد در کتاب کافی
روایت کتاب شریف کافی چنین است: عَنْهُ عَنْ أَبِیهِ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبَانٍ عَنْ أَبِی بَصِیرٍ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ ع قَالَ: لَمَّا وُلِدَ النَّبِیُّ ص جَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْکِتَابِ إِلَی مَلَإٍ مِنْ قُرَیْشٍ فِیهِمْ هِشَامُ بْنُ الْمُغِیرَةِ وَ الْوَلِیدُ بْنُ الْمُغِیرَةِ وَ الْعَاصُ بْنُ هِشَامٍ وَ أَبُو وَجْزَةَ بْنُ أَبِی عَمْرِو بْنِ أُمَیَّةَ وَ عُتْبَةُ بْنُ رَبِیعَةَ فَقَالَ أَ وُلِدَ فِیکُمْ مَوْلُودٌ اللَّیْلَةَ فَقَالُوا لَا. قَالَ فَوُلِدَ إِذاً بِفِلَسْطِینَ غُلَامٌ اسْمُهُ أَحْمَدُ بِهِ شَامَةٌ کَلَوْنِ الْخَزِّ الْأَدْکَنِ وَ یَکُونُ هَلَاکُ أَهْلِ الْکِتَابِ وَ الْیَهُودِ عَلَی یَدَیْهِ… امام باقر (ع) فرمودند: زمانی که نبی خدا (ص) به دنیا آمدند، مردی از اهل کتاب نزد گروهی از قریش آمد، هشام بن المغیرة، الولید بن المغیرة، العاص بن هشام، أبو وجزة بن أبی عمرو بن امیّة و عتبة بن ربیعة نیز در میان آنها حضور داشتند. او از آنها پرسید: آیا امشب در میان شما فرزندی به دنیا آمده است؟ آنها پاسخ دادند: نه. آن مرد گفت: پس حتماً در فلسطین پسری متولد شده که نامش احمد است و خالی به رنگ ابریشم سیاه دارد و هلاکت اهل کتاب و یهود به دست او خواهد بود.
چنانکه ملاحظه میشود، شخص اهل کتاب پس از گرفتن پاسخ منفی از گروهی از قریش ها گفته پس در فلسطین، قریه ای در عراق به این نام است نه کشوری که امروزه این نام را دارد. مرحوم علامه مجلسی در شرح این روایت میفرمایند: قوله: «فولد إذا بفلسطين» قال في القاموس: فلسطين كورة بالشام وقرية بالعراق. القاموس، ج٢، ص:٣٩٢.
توضیح علامه مجلسی
أقول: لعله كان قرأ في الكتب أو ظهر عليه بالعلامات أمر ينطبق على مولود بتهامة، ومولود بفلسطين. قال الفاضل الأسترآبادي: مذكور في الكتب المنزلة على الأنبياء المتقدمين أنه يولد في مكة رجل معصوم اسمه أحمد ، وكنيته أبو القاسم، وكذلك في قرية من قرى العراق أحدهما نبي والآخر إمام ، ومذكور فيها الليلة التي يولد فيها أحدهما إنتهى. أقول: لو كان فلسطين اسما للسامراء كان هذا موجها. بر اساس کتاب «قاموس»، فلسطین هم به عنوان منطقهای در شام و هم به عنوان نام روستایی در عراق شناخته میشود. اشاره به تولد در فلسطین، احتمالاً به دو شخصیت مربوط میشود: یکی متولد منطقه تهامه (مکه) و دیگری متولد فلسطین. فاضل استرآبادی در روایتی از کتب پیشین انبیا اشاره میکند که در مکه مردی معصوم به نام احمد و با کنیه ابوالقاسم متولد خواهد شد. همچنین عنوان شده که یکی از این دو شخصیت (نبی یا امام) در روستایی در عراق به دنیا خواهد آمد. در این منابع حتی زمان دقیق تولد یکی از این دو نیز مشخص گردیده است. اینها مطالبی است که توسط فاضل استرآبادی بیان شدهاند. اینها مطالب فاضل استرآبادی بود که به پایان رسید. می گویم: اگر فلسطین اسمی برای سامرا بود این موجه بود. مرآة العقول، ج۲۶، ص۳۵۵.
کتب لغت و فلسطین
نتیجه روایت دو احمد
بنابراین، آن فرد اهل کتاب احتمالاً از طریق کتابهای انبیای پیشین اطلاع داشته که دو نفر با نام احمد متولد خواهند شد: یکی در حجاز و دیگری در منطقهای به نام فلسطین. زمانی که قریشیها تولد رسول گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله) را انکار کردند، آن شخص به این نتیجه رسید که آن احمد در فلسطین متولد شده است. با این حال، پیروان احمد اسماعیل این موضوعات را نادیده گرفتهاند و به اشتباه، منطقهای در عراق را به عنوان محل تولد امام خود معرفی کردهاند، در حالی که بر اساس روایات، محل تولد مورد اشاره، فلسطین است. در تحلیل جالب ابو محمد الانصاری، نویسنده کتاب «جامع الادله»، وی با استناد به متن کامل روایت تاریخی به این نتیجه دست یافته که «مولود عراقی» در واقع همان احمد اسماعیل است.اما وجود عبارت کلیدی «فلسطین» در نسخه اصلی به گونهای است که هر گونه امکان تحریف یا دستکاری در این استنباط را به طور قطعی رد میکند و اصالت روایت را تضمین مینماید.
نکته جالب و حتی شاید طنزآمیز این است که انصاری در پاورقی کتابش به این موضوع اشاره کرده است. «نمیتوانیم روایت را بر امام مهدی حمل کنیم چون نام ایشان محمد است و احمد نیست». این در حالی است که میتوانند فلسطین را بر بصره حمل کنند.
